Bomen kappen om voldongen feiten te scheppen

Laatste nieuws: gemeente is toch bereid te wachten met kappen bomen Europalaan tot na het besluit op bezwaar. Zie mail projectmanager 27-11 aan rechtbank
“Wij zijn niet bereid om de werkzaamheden op te schorten totdat het college een beslissing heeft genomen over het bezwaarschrift dat de Utrechtse Bomenstichting bij het college heeft ingediend”  Zie mail projectmanager 31-10 aan rechtbank  Zie ook toelichting. vvo europalaan

Vóórdat het college een besluit over het bezwaar van de Stichting kan nemen moeten de bomen gekapt zijn. Want stel je voor dat het college nog wat wil aanpassen aan de kapvergunning.  M.a.w. het college moet volgens de projectleider niet de kans krijgen zich er mee te bemoeien. Wie maakt in Utrecht eigenlijk de dienst uit? De verantwoordelijke wethouder of de daaraan ondergeschikte projectleider?

Waarom heeft Stadsontwikkeling altijd zo’n haast om bomen te kappen? Het argument is altijd dat er contractuele verplichtingen met de aannemer zijn en dat de planning hopeloos in gevaar komt als de bomen niet meteen gekapt worden of dat het broedseizoen voor de deur staat. En altijd als de bomen eenmaal gekapt zijn…. dan blijkt er helemaal geen haast.

Het is niet de eerste keer dat het spel zo door Stadsontwikkeling gespeeld wordt. In 2006 moesten er 192 bomen gekapt worden langs de M.L. Kinglaan/Weg der VN ivm de aanleg van de fly-over. Kon geen dag langer wachten. Daar stak de rechter een stokje voor. Met de aanleg van de fly-over werd vervolgens in 2011 pas een begin gemaakt, 3 jaar nadat de rechtbank groen licht gaf voor de bouwvergunning.

In maart 2007 moesten alle bomen langs het Vredenburg worden gekapt. Kon ook al geen dag langer wachten. Stadsontwikkeling voerde aan dat met Corio was afgesproken dat de grond in oktober bouwrijp zou worden opgeleverd. De rechter vond echter dat de afspraak met Corio onder voorbehoud gemaakt had moeten worden en schorste de kapvergunning. Corio ontkende naderhand de afspraak met de gemeente. De gemeente had dus gelogen.

Overigens, in één van de bomen zat een ekster. Die boom staat er nog steeds! Hoefde bij nader inzien dus helemaal niet weg.


                                     eksterboom anno 2023

Op 24 maart 2023 gaf de Raad van State groen licht voor het kappen van de bomen op Kovelaarstraat ivm een bouwproject (ECLI:NL:RVS:2023:1078 ). Ook daar had de projectleider heel veel haast. Prompt na de uitspraak werden de bomen gekapt. Eind oktober lag het perceel nog steeds braak.

 
Koverlaarstraat 28-10-2023

In januari 2023 vond de kap plaats van 9 bomen op de ‘Goylaan / Socrateslaan. Ook voor herinrichtingsplannen. Inmiddels is de herinrichting uitgesteld tot na de Europalaan, dus ergens in 2025.  Opnieuw de vraag: waarom moesten die bomen zo nodig alvast gekapt worden?


       Socrateslaan 2022 en Socrateslaan 2023 (na het kappen)

En dan de Ivoordreef. De bouwvergunning moest nog ingediend worden, maar 67 bomen moesten weg. Kon geen dag langer wachten want volgens de gemeente moest er onverwijld alvast begonnen worden met het bouwrijp maken van de grond en het alvast aanleggen van stadsverwarming, riool e.d. Het bouwproject zou een enorme subsidie mislopen als het niet in in 2024 zou zijn voltooid. En ook nog de enorme woningnood (432 woningen)! De Raad van State zwichtte en gaf op 24 februari groen licht. Hieronder de nog steeds braakliggende grond op 1 november 2023.  Het beroep tegen de bouwvergunning moet nog behandeld worden!


Ivoordreef 1 november 2023

Volgens wethouder Van Hooijdonk kon er niet begonnen worden met het bouwrijp van de grond omdat het beroep tegen bouwvergunning nog behandeld moet worden, maar bij de behandeling van het beroep/verzoek voorlopige voorziening bij de Raad van State voerde de gemeente aan daar niet op te kunnen wachten. Op 25 februari werden de bomen meteen gekapt.

De Volkskrant van 20 februari 2006 schreef toen de gemeente de 192 bomen alvast wilde kappen voor de fly-over die pas in 2011 werd aangelegd een interessant artikel met als titel. Bomen kappen als voldongen feit.

“Het is niet gek om te gaan kappen voordat de bouwvergunning binnen is. Anders krijgen we niets gedaan in deze stad”, tekende de Volkskrant op uit de mond van de gemeentelijke woordvoerder.  Dat is precies wat Stadsontwikkeling al jaren, in elk geval zoals de Bomenstichting sinds haar oprichting in 2007, beweegt om bomen zo snel mogelijk te kappen.

Waarom wordt het begin van de uitvoering van herinrichtings en – bouwplannen zorgvuldig zo gepland dat er nog een besluit op bezwaar genomen moet worden waar beroep tegen openstaat?
Om te verhinderen dat het instellen van bezwaar zin heeft én (niet te vergeten!) het college zich met de zaak zou gaan bemoeien.

 

 

Europalaan projectleider wil niet wachten op behandeling bezwaar

Tegelijk met het op 24-10-2023 ingediende bezwaarschrift tegen de kap van de bomen Europalaan (zie vorige column) werd bij de rechtbank een verzoek gedaan om de kapvergunning te schorsen tot op het bezwaar zou zijn beslist.

Naar aanleiding van dat verzoek berichtte de projectleider aan de rechtbank: “Wij zijn niet bereid om de werkzaamheden op te schorten totdat het college een beslissing heeft genomen over het bezwaarschrift...”

Reden: daar is geen ruimte voor in de uitvoeringsplannen en en met uitvoerende partijen zijn contractuele afspraken gemaakt. Zie kopie van de mail projectmanager 31-10 aan rechtbank.

Reactie Utrechtse Bomenstichting:

1. Wat hebben bezwaarprocedures voor zin als de projectleider geen zin heeft om te wachten tot het college beslist over het bezwaar?

2. Wie beslist hier in Utrecht eigenlijk? De projectleider of het college?

3. Sinds wanneer worden contractuele afspraken gemaakt zonder het voorbehoud te maken dat er bezwaar en beroep kan worden ingesteld.

4. Is het argument van de gemaakte contractuele afspraken bedoeld om de rechter buitenspel te zetten?

 

Bezwaarschrift tegen bomenkap Europalaan

Bovenste plaatje is de bestaande toestand. Daaronder de nieuwe beoogde situatie. Bij die nieuwe beoogde situatie zijn net zulke grote bomen getekend als bij de bestaande toestand. Dat is natuurlijk onzin, want die grote bomen worden nadat ze gekapt vervangen door sprietjes,

Aan het college (met kopie aan raadsleden),

datum: 24-10-203

Hierbij maak ik namens de Utrechtse Bomenstichting bezwaar tegen uw besluit. Voor zover valt op te maken uit bijlage “KAP Veltekening Europalaan_Noord-A” is het uw bedoeling om alle bomen (112 bomen) te kappen op 13 na die verplant zouden kunnen/moeten worden. Volgens het besluit zouden er 143 bomen terugkomen met een stamomtrek tussen de 30-35 cm  (een dwarsdoorsnede dus van 9,5-11.1 cm). Sprietjes dus vergeleken de bomen die er nu staan, waarvan er ettelijke een stamdoorsnede hebben tussen de 50 en 60 cm (een omtrek dus van 157 – 188 cm).

De voorstelling van zaken dat er 143 bomen terug worden geplant is een misleidende voorstelling van zaken. 25 van de 112 bomen, daar is in het plan geen ruimte voor, die worden volgens het besluit gecompenseerd op de Bernadottelaan. Pas over 10 jaar (in fase B) zou voldoende compensatie plaats vinden op de Europalaan.

Uit de vellijst blijkt dat er veel bomen tussen zitten met een leeftijd tussen de 32 en 47 jaar. Die zijn destijds ook als sprietjes geplant en hebben er dus 32 tot 47 jaar over gedaan om hun huidige omvang te bereiken. Kortom: als alle bomen gekapt zijn en inderdaad binnen 3 jaar herplant plaatsvindt, dan moeten we minstens 30 jaar wachten tot de Europalaan weer net zo groen is als nu.  En dan maar hopen dat Stadsingenieurs niet weer een reconstructie bedenkt waarbij alle bomen gekapt moeten worden. Volgens het besluit kan het dus bij 25 bomen wel 10 jaar duren voordat herplant plaatsvindt!

Bij een vergelijking van het bestaand profiel met het beoogde profiel blijkt dat het aantal rijstroken voor OV en de auto gelijk blijft. Belangrijkste verandering is dat de OV banen aan de binnenkant komen en de autostroken aan de buitenkant. Daarvoor hoeven al die bomen niet weg. Voldoende is immers op het wegdek met witte strepen aan te geven dat de bussen aan de binnenkant rijden en dat auto’s daar niet mogen komen. Eventueel een drempeltje waar de politie, brandweer en ambulance in gevallen van nood wel over heen kunnen. Waarom er aan beide zijden van de OV-baan een groenstrook moet komen van 2 meter 75 is onduidelijk. Het blijkt niet de bedoeling te zijn er bomen te planten, het worden dus groenstroken waar niemand wat aan heeft en die veel onderhoud vergen. Als van die twee groenstroken zou worden afgezien, kan de reconstructie voor het grootste deel van de Europalaan dus beperkt blijven tot het met witte verf markeren van de OV-banen (met eventueel een klein drempeltje). Dat levert een aanzienlijke besparing, waardoor extra bomen in Utrecht kunnen worden geplant. Er zouden 60.000 bomen bijkomen voor 2040. Dat bent u toch niet vergeten?

Als argument wordt in het besluit genoemd de oversteekbaarheid: voetgangers zouden de Europalaan niet in één keer hoeven over te steken, maar zouden halverwege  (op één van de stroken naast de OV-baan waar het groen even plaatsmaakt voor verharding) kunnen wachten voordat ze verder oversteken. En daar zouden ook OV-reizigers kunnen in- en uitstappen. Dat is echter geen reden om langs de OV-baan over de volle lengte van de Europalaan groenstroken aan te brengen tussen de OV-baan en autorijstrook. Een voor de hand liggende oplossing (die ook veel gebruikt wordt) is om de autorijstrook ter plaatse van de oversteek/halte plaats over pakweg 20 meter naar buiten te buigen. Bij voorkeur ook over die 20 meter iets te verhogen, zodat de vaart er uit gehaald wordt wat de oversteekbaarheid sterk verbetert. Deze oplossing betekent dat er maar een paar bomen weg moeten, namelijk daar waar zo’n oversteek- en halteplaats wordt aangebracht (gezien de totale lengte tussen het Europaplein en het Anne Frankplein zal dat hooguit op twee plaatsen het geval zijn, de oversteek bij het Anne Frankplein en het Europaplein daargelaten).

In het vigerende bestemmingsplan staat onder punt 3.22.2.1 EuropalaanDe kwaliteit van de Europalaan Noord bestaat op dit moment uit het nog grotendeels aanwezige groene laankarakter dat wordt gevormd door de brede groene bermen met bomen. Een deel van de bomen die bij de aanleg zijn geplant, is nu van grote waarde door de omvang, het groene beeld dat zij leveren en de bijdrage aan ecologie en klimaat. De gebruikelijke dooddoener in het besluit dat er genoeg bomen in de omgeving zijn die de ecologische functie van de te kappen bomen wel over kunnen nemen, valt moeilijk te rijmen met de vrome woorden in het bestemmingsplan ( (Merwedekanaalzone deelgebied 5, Europalaan fase 1).

Het plan wordt in twee fasen uitgevoerd. Fase A houdt in het naar het midden verplaatsen van de OV-baan. Fase B houdt in het aanpakken van de huidige parallelweg. Maar zo staat in het besluit, dat wordt pas over enkele jaren uitgevoerd. Onbegrijpelijk is waarom dan nu al de bomen moeten worden gekapt die voor het opknappen van de parallelweg nodig zijn. De praktijk leert dat plannen nog wel eens veranderen of vertraging/afstel oplopen. Dat geldt trouwens ook voor Fase A. De gemeente blijkt er nog niet helemaal uit te zijn of eerst de Socrateslaan tot het Europaplein wordt aangepakt of eerst de Europalaan. En dus het ook om die reden beter de bomen in elk geval voorlopig maar te laten staan.

Ik verzoek u namens de Utrechtse Bomenstichting het bestreden besluit te heroverwegen en de bomen (voor zover niet ziek) te laten staan. Overigens verzoek ik u de Stichting een vergoeding toe te kennen voor rechtskundige bijstand. De Stichting zal ook een verzoek voorlopige voorziening doen.

Drs. C. van Oosten
Bureau Rechtsbescherming
Amsterdamsestraatweg 83 bis
3513 AB Utrecht

Verschrikkelijk haast met kappen: Ivoordreef


foto genomen op 1-11-2023

Op 15 februari 2023 deed de Raad van State uitspraak in het beroep dat de UBS had ingesteld ivm met de kap 67 bomen langs de Einsteindreef. Die zouden volgens de gemeente gekapt moeten worden ivm de bouw van de nieuwe flat van BO-EX.

Dat kappen kon geen minuut wachten, want BO-EX zou een of andere Europese subsidie mislopen als niet onmiddellijk en vooruitlopend op de bouwvergunning begonnen kon worden met grondwerkzaamheden (riool, stadsverwarming e.d.)

De RvS geloofde het verhaal en wees het verzoek om schorsing van het besluit af. Dat de bouwvergunning nog verleend moest worden speelde kennelijk geen rol. De RvS overwoog dat BO-EX er groot belang bij had meteen te kunnen beginnen met die grondwerkzaamheden en daarom moesten die bomen gekapt worden.

BO-EX liet er geen gras over groeien. Een week later waren alle bomen weg. Vorige week bleek dat er nog niets was gedaan. Het ligt er allemaal nog net zo bij als toen de bomen net gekapt waren. Afgezien van het onkruid dat overal groeit.

Kortom, de gemeente en BO-EX hebben de RvS maar wat op de mouw gespeld. De RvS had dat verhaal over die Europese subsidies en die enorme haast niet  moeten geloven.